Thủ tướng Phúc ở Washington – phỏng vấn giáo sư Đoàn Viết Hoạt

Hoài Hương 

VOA   –  31/5/2017

Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc đến sân bay quốc tế John F. Kennedy, New York, Hoa Kỳ, ngày 29/5/2017. (Ảnh chụp từ Zing.vn)

Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc đến sân bay quốc tế John F. Kennedy, New York, Hoa Kỳ, ngày 29/5/2017. (Ảnh chụp từ Zing.vn)

Việt Nam trong thời gian qua đă tích cực vận động để ngày hôm nay, Thủ Tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc có mặt ở thủ đô Washington và sắp sửa được Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đón tiếp tại Toà Bạch Ốc. Liệu hai bên có đáp ứng được những kỳ vọng của nhau về các vấn đề chiến lược, thương mại & kinh tế, và liệu vấn đề nhân quyền có được đề cập đến theo yêu cầu của một số dân biểu nghị sĩ Mỹ? Giáo sư Đoàn Viết Hoạt, một nhà đấu tranh để dân chủ hóa đất nước đang cư ngụ tại bang Virginia, Hoa Kỳ, trao đổi với VOA về ư nghĩa và trọng tâm chuyến công du Mỹ của Thủ Tướng Việt Nam.

_________________________

VOA: Thưa Giáo sư, Thủ Tướng Nguyễn Xuân Phúc ngày mai (31/5/2017) sẽ trở thành nhà lănh đạo Đông Nam Á đầu tiên đến thăm Toà Bạch Ốc. Có thể coi đây là một thành quả ngoại giao lớn của Việt Nam?

Giáo sư Đoàn Viết Hoạt (ĐVH): “Tôi nghĩ rằng đó là một thành quả, rất là đặc biệt v́ ông Phúc cũng như Việt Nam đă quyết định đi thăm rất là sớm, trước tất cả các lănh đạo của Đông Nam Á khác, thành tôi nghĩ đây là một sự kiện đáng chú ư.”

VOA: Dạ thưa Việt Nam trông đợi ǵ ở Hoa Kỳ trong chuyến công du này?

Giáo sư ĐVH: “Tất nhiên là Việt Nam trông đợi Hoa Kỳ tỏ rơ thái độ của ḿnh đối với vấn đề Biển Đông, và Việt Nam trông đợi xem quan hệ giữa Hoa Kỳ với Trung Quốc có tác hại đến nền an ninh cũng như sự ổn định của Việt Nam hay không? Việt Nam có lẽ cũng trông đợi ở sự hỗ trợ của Mỹ về vấn đề kinh tế, vấn đề quân sự… Đó là những ǵ mà tôi nghĩ Việt Nam rất là trông đợi, bởi v́ chính sách của ông Trump đối với Biển Đông cũng như đối với Đông Nam Á cũng chưa có ǵ rơ ràng cả.”

Tàu hải quân Hoa Kỳ tuần tra Biển Đông

Tàu hải quân Hoa Kỳ tuần tra Biển Đông

VOA: Thưa Giáo sư trong các quan hệ Mỹ – Việt th́ nhân quyền vẫn là một cái gai trong mối quan hệ song phương. Sau đợt đàn áp, bắt bớ các blogger, các nhà tranh đấu cho môi trường cũng như dân oan bị mất đất vv… Và trong khi Tổng thống Trump không được biết tiếng là người thiết tha cho lắm về vấn đề nhân quyền th́ thưa Giáo sư, ông có tiên liệu vấn đề này sẽ được nêu lên hay đặt làm điều kiện thương thuyết như một số các dân biểu và nghị sĩ đ̣i hỏi hay không?

Giáo sư ĐVH: “Chúng ta nh́n một cách khách quan th́ nhiều người đánh giá ông Trump là một người thực tế hơn, ông quan tâm đến quyền lợi của nước Mỹ và tới thương mại, kinh tế nhiều hơn các vấn đề chính trị hay nhân quyền. Đấy là cái nh́n của rất nhiều nhà quan sát trên thế giới và có thể, của Việt Nam nữa, c̣n có thực sự ông Trump hay là chính sách của chính quyền mới có ủng hộ những tiếng nói đối lập hay những quyền tự do căn bản của người dân ở Việt Nam hay không th́ có lẽ chúng ta phải chờ qua cái cuộc đối thoại giữa ông Phúc với ông Trump.”

VOA: Vâng như vậy, Việt Nam hy vọng là với chính sách “Nước Mỹ trên hết” của ông Trump, ông sẽ không đặt quá nặng vấn đề nhân quyền, có phải không ạ?

Giáo sư ĐVH: “Tôi nghĩ có lẽ không hẳn như vậy, có thể ông Phúc cũng hiểu rằng ông Trump chỉ là ông Tổng thống trong khi nước Mỹ c̣n có quốc hội, c̣n có các tổ chức dân sự và c̣n có cộng đồng người Việt hải ngoại, là những tiếng nói luôn luôn đ̣i hỏi Bộ Ngoại giao tức là bên hành pháp và Tổng thống Mỹ phải đặt các vấn đề nhân quyền, gắn liền nó với các quan hệ với Việt Nam, th́ tôi nghĩ đấy là cái điểm mà ông Phúc cũng phải biết.”

VOA: Thưa Giáo sư, hồi năy chúng ta hỏi Việt Nam trông đợi ǵ ở Hoa Kỳ, th́ bây giờ đặt lại câu hỏi, Việt Nam sẽ mang lại ǵ cho Hoa Kỳ, nhất là mang lại cho Tổng thống Trump món quà nào để gọi là ‘bôi trơn’ cho mọi việc được suôn sẻ?

Giáo sư ĐVH: “Điều đầu tiên mà tôi nghĩ ông Trump trông đợi là vấn đề thương mại, tức là quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Hoa Kỳ cho tới nay th́ chúng ta biết rằng nó vẫn nghiêng về phía Việt Nam. Theo cái quan điểm “Nước Mỹ trên hết” th́ Hoa Kỳ vẫn muốn là Hoa Kỳ được thêm những cái lợi hơn trong thương thuyết về thương mại giữa Việt Nam và Hoa Kỳ. Điểm thứ 2 là về đầu tư cũng như mở cửa thị trường vốn cho Hoa Kỳ vào Việt Nam. Thứ 3 là quan hệ giữa Việt Nam với Trung Quốc, th́ thực sự Việt Nam vẫn chưa thực sự hướng về phía Mỹ như Mỹ mong đợi, th́ tôi nghĩ đấy là những điểm mà ông Trump muốn được biết trong chuyến đi của ông Phúc”

VOA: Vâng, với chính sách ngoại giao đa phương của Việt Nam, tức là ai cũng làm bạn, th́ Việt Nam thường bị chỉ trích là đi hàng hai, hay là bắt cá hai tay, thưa Giáo sư đánh giá như thế nào nỗ lực gọi là t́m cách “cân bằng quan hệ” của Hà nội?

Giáo sư ĐVH: “Thực ra th́ cho tới nay giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ th́ Việt Nam vẫn thiên về Trung Quốc nhiều hơn, về cả thương mại lẫn quan hệ về chính trị. Hoa Kỳ không thể giúp Việt Nam một cách tích cực nếu Việt Nam không dứt khoát về chính trị theo nghĩa ‘cân bằng’ chứ chưa phải là bỏ Trung Quốc. Chẳng hạn chúng ta thấy như dự luật về lập hội cũng như dự luật biểu t́nh, đă được đưa ra không biết bao nhiêu lần rồi, mà cho tới nay vẫn chưa được thảo luận nữa, chứ chưa nói ǵ tới thông qua quốc hội. Đó là những cái rất tối thiểu mà chúng ta vẫn chưa thấy có, th́ tôi nghĩ rằng Hoa Kỳ vẫn c̣n trông đợi là Việt Nam phải cân bằng thật sự, hay nói cách khác, phải thay đổi để có thể tiến về phía Mỹ nhiều hơn nữa ”

VOA: Thưa Giáo sư, trở về vấn đề Biển Đông, từ quan điểm của Hà nội th́ lo sợ lớn nhất là ǵ? Ngoài nguy cơ chiến tranh toàn diện bùng nổ?

Giáo sư ĐVH: “Cái mà Hà nội lo sợ không phải là chiến tranh trong lúc này mà cái lo sợ là không đủ sức để cản Trung Quốc trong chiến dịch hiện này mà chúng ta có thể tạm gọi là giống như “tầm ăn dâu” vậy, tức là họ cứ từ từ họ tiến tới, và Việt Nam không thể ngăn cản được, mà Mỹ cũng không ngăn cản cái chuyện đó, mặc dù Mỹ phản đối, thành ra tôi nghĩ đó là điều mà Việt Nam lo sợ nhất. Gần đây nhất chúng ta thấy là ngay sau chuyến đi của ông Trần Đại Quang, Chủ tịch nước, th́ có vẻ rất là ḥa dịu, hai bên đồng ư giải quyết các tranh chấp và không gây thêm căng thẳng th́ chúng ta lại thấy Trung Quốc đă sử dụng những vũ khí ở ngay tại Trường Sa để ngăn cản hay tấn công những người nhái của Việt Nam đang hoạt động trong vùng mà Việt Nam cho là chủ quyền của ḿnh. Thành ra những hành động như vậy của Trung Quốc là những điều khó cho Việt Nam để mà ngăn cản và cũng khó để mà chống đối, ngoài việc lên tiếng phản đối mà thôi, hay là việc tăng cường vũ khí để có đủ tiềm lực để có thể cản trở… Nếu không khéo th́ có thể gây ra đụng độ, mà đụng độ th́ có thể là một dịp để Trung Quốc đánh chiếm thêm những phần c̣n lại của Trường Sa. Trong khi đó th́ cho tới nay chúng ta vẫn chưa thấy rơ là nếu có xảy ra một chuyện như vậy, th́ Hoa Kỳ có can thiệp hay không? Ngay cả đối với Philippines là một nước đă có hiệp ước an ninh rồi mà Hoa Kỳ cũng không can thiệp được th́ đối với Việt Nam như thế nào? Tôi nghĩ đó là điều mà Việt Nam lo sợ nhất.”

VOA: Thưa Giáo sư có nghĩ là Việt Nam cũng lo sợ là Mỹ có thể đổi những lợi ích ở Biển Đông, như tự do hàng hải vv.. để đánh đổi sự hỗ trợ của Trung Quốc hầu có thể kiềm hăm Bắc Hàn không ạ?

Giáo sư ĐVH: “Chắc chắn là phải có điều đó, và Hà nội cũng phải t́m cách để thăm ḍ xem cái đó có thể xảy ra không nhưng thực ra th́ điều đó cũng rất là trừu tượng bởi v́ khi mà nó xảy ra rồi th́ không c̣n cách ǵ để mà gỡ nữa. Cái mà nó đang xảy ra hàng ngày mà Hoa Kỳ cũng không có hành động nào quyết liệt mặc dù hồi gần đây th́ ông Trump có cho phép hải quân Hoa Kỳ đi vào vùng 12 hải lư và cả 6 hải lư nữa. Đó cũng là một tín hiệu tốt trước chuyến đi của ông Phúc. Nhưng mà tôi nghĩ c̣n có nhiều khúc mắc hơn nữa và do đó th́ nó có thể đặt ra vấn đề như là trao đổi về thông tin t́nh báo chẳng hạn, nhưng mà Hoa Kỳ cũng không thể nào thực hiện điều đó trừ phi Việt Nam có một cam kết, có hướng thay đổi về mặt chính trị, tức là tự do hóa hơn, chấp nhận tiếng nói đối lập hơn, không đàn áp những người có tiếng nói độc lập và có những hoạt động bất bạo động. Tôi nghĩ đấy là những điều mà Hoa Kỳ trông đợi ở Việt Nam, và có lẽ cũng là điều chúng ta trông đợi.”

VOA: Thưa câu hỏi cuối, những tiêu chí nào sẽ được dùng để đánh giá sự thành công, hay không thành công của chuyến công du Mỹ quốc lần này của Thủ Tướng Nguyễn Xuân Phúc?

Mỹ giao tàu tuần duyên trọng tải cao cho Việt Nam

Mỹ giao tàu tuần duyên trọng tải cao cho Việt Nam

Giáo sư ĐVH: “Thật ra nếu mà nói về tiêu chí th́ tùy theo ḿnh đứng ở phía nào. Đứng phía Mỹ th́ chắc chắn tiêu chí của ông Trump là tăng cường được sự hiện diện của Mỹ trong thị trường Việt Nam về vấn đề thương mại, vấn đề đầu tư, và liệu các công ty của Mỹ có thể sang Việt Nam hoạt động. Đó là tiêu chí thứ nhất, tiêu chí thứ hai là sự cởi mở của chế độ và khuynh hướng thiên Mỹ về mặt chính trị và các quyền tự do của xă hội dân sự. Về phía Việt Nam th́ tiêu chí có thể là Mỹ sẽ đồng ư coi Việt Nam là một đối tác quan trọng về mặt chiến lược và sẽ tích cực hỗ trợ Việt Nam khi xảy ra những vấn đề ở Biển Đông. Tiêu chí thứ hai là Hoa Kỳ sẽ tỏ ra thân thiện mặc dầu rằng Đảng Cộng sản vẫn là cái đảng duy nhất cầm quyền ở Việt Nam, và Hoa Kỳ sẽ không quá cứng rắn đối với những đ̣i hỏi về cải thiện nhân quyền và các quyền tự do của xă hội dân sự. Tôi nghĩ đó là một số tiêu chí về hai phía, Mỹ và Việt Nam.”

Thưa quư vị, Giáo sư Đoàn Viết Hoạt là một nhà hoạt động để dân chủ hóa Việt Nam, ông c̣n là một nhà báo quan tâm theo dơi t́nh h́nh trong nước, từng được trao Giải Bút vàng Tự do (1998) và Giải Nhân quyền Robert F. Kennedy (1995). Ông đang sống ở tiểu bang Virginia, Hoa Kỳ.

*********

Nguồn:

http://www.voatiengviet.com/a/thu-tuong-phuc-o-washington-phong-van-giao-su-doan-viet-hoat/3878938.html

Phần âm thanh:

https://www.voatiengviet.com/a/3881650.html

 

 

 

 

7-10-2016: Tác Động Của TPP Vào Tiến Tŕnh Chuyển Hóa Việt Nam

22-6-2016:   Đài Saigon 900 Houston phỏng vấn Giáo sư Đoàn Viết Hoạt

2016, May: 
Cuộc đấu tranh cho dân chủ, nhân quyền Việt Nam c̣n dài và gian khổ

2016, May: 
Nhân 49 Ngày Tưởng Niệm Giáo Sư Nguyễn Ngọc Bích

2016, Mar:  Tâm t́nh gửi anh Bích từ Manila

2016, Feb:  Việt Nam sau Đại Hội 12

2016, Jan:  Dân Chủ Kiểu Nào?

2015 Aug:
RFA Phỏng vấn GS Đoàn Viết Hoạt và TS Nguyễn Quang A

2014, Jan: Chuyển hóa Dân chủ tại Việt Nam


2013, Dec. 6:  RFI phỏng vấn Người hùng bất bạo động Nam Phi: Nelson Mandela





2013, Aug. 14:
Cơ hội Cuối cùng


2013, May. 15: RFA phỏng vấn: Tín hiệu mới từ thành phần nhân sự Bộ Chính Trị?


2012, Oct. 7: Thông điệp Từ HN6

Sau 15 ngày “họp kín”, trong đó có 5 ngày tập trung vào vấn đề nhân sự, HN 6 đă kết thúc trong sự thất vọng của mọi người. Cơ quan quyền lực cao nhất nước, cao hơn cả QH, cả chính phủ, không thể quyết định được một việc rất nhỏ: áp dụng kỷ luật “một người” và một tập thể 14 người –dù cá nhân và tập thể đó đă tự nguyện xin được kỷ luật.


2012, June: Bốn Kịch bản Dân chủ Tại Việt nam và Chọn lựa của Chúng ta


George Bush Center: 2012, Mar. 28 Freedom Collection Interview along with other POCs.

Search for all DVH viewpoints in the Collection


2012, Feb. 25, Thư gởi TT Hoa kỳ Barack Obama về đề nghị cắt giảm ngân sách chương tŕnh phát thanh dành cho các nước cộng sản VOA, gồm cả Việtnam và Tây Tạng

Những Bài viết Chủ đề CUỘC VẬN ĐỘNG DÂN CHỦ

Những Bài viết Chủ đề DÂN TỘC

BÀI MỚI

June 2007, Viet Tribune: Phỏng vấn nhân dịp ông Nguyễn Minh Triết sang Mỹ


June 2007, BBC: Nhận định về dân chủ hoá ở VN


June 2007: Thông cáo Báo chỉ: Các nhà dân chủ Việt nam gặp Hội đồng ANQG Mỹ


June 2007, BBC: Việt nam Cần Đổi Mới về Chính trị


Jan. 2007, BBC: Hăy hoà giải với hiện tại để xây dựng tương lai


Jan. 2007, RFA: Phát biểu về Những Ư Kiến của Ông Vơ Văn Kiệt

Hội Nghị Warsaw 2007 "TỰ DO và ĐOÀN KẾT"

DCV: Hội nghị quốc tế "Tự Do và Đoàn Kết"


BBC:Người Việt dự hội nghị nhân quyền Ba Lan


Nghị Quyết đúc kết đại hội


Bản Lên Tiếng Về Sự Kiện Trung Quốc Khẳng Định Chủ Quyền Đảo Trường Sa và Hoàng Sa


Final Resolution


Warsaw Joint Statement Burma, China, Tibet and Vietnam - Dec 11, 2007


Copyright © 2005 doanviethoat.org - All Rights Reserved.